از هدست واقعیت مجازی اختصاصی انویدیا چه می دانید ؟

واقعیت مجازی این جا ، واقعیت مجازی آن جا ، واقعیت مجازی همه جا ! این روز ها بحث تکنولوژی نو ظهور واقعیت مجازی داغ تر از هر بحث دیگری در دنیای تکنولوژی به گوش می رسد و به هر کجا که سر می کشیم نامی از دنیای واقعیت مجازی به گوش می خورد. در میان این همه هیاهو و در بازاری که هر کدام از شرکت های سرشناس حاضر در دنیای فناوری به شکل انحصاری یا اشتراکی ابزار جدیدی که قابلیت بهره گیری از این تکنولوژی نوین یعنی واقعیت مجازی را داشته باشد، به علاقمندان خود معرفی کرده اند ، شاید جای برخی از شرکت های سرشناس خالی به نظر برسد. در واقع شاید هم اکنون در ذهن بسیاری از علاقمندان حوزه ی تکنولوژی (به خصوص آن دسته ای که به بحث بازی های کامپیوتری و سخت افزار های مربوط به آن ها علاقمند هستند) این پرسش مهم به وجود آمده باشد که چرا شرکت انویدیا بنا بر سیاست های بلند پروازانه ای که ظرف سال های اخیر اتخاذ کرده و به موجب آن ها می رود تا جای پای خود را در حوزه های مختلف مربوط به دنیای بازی های کامپیوتری محکم کند ، در رابطه با دنیای نوین واقعیت مجازی تنها به پشتیبانی از هدست های ریز و درشت موجود در این بازار نوین (که البته اکثریت قریب به اتفاق آن ها هنوز به شکل رسمی به بازار عرضه نشده اند) بسنده کرده و خود به شکل مستقل در این بازار حضور نمی یابد؟

 البته در پاسخ این پرسش باید به این نکته اشاره کرد که شرکت انویدیا به هیچ وجه این میدان پر سود را خالی نکرده است و قصد حضور جدی در آن را در سر می پروراند. در واقع این شرکت سرشناس که پیش از این تنها با تولید کارت های گرافیک در بین علاقمندان دنیای بازی های کامپیوتری شناخته می شد ، هم اکنون برنامه ی تولید یک هدست واقعیت مجازی اختصاصی را در دستور کار خود قرار داده است و می رود تا در آینده ای نزدیک به جمع آن دسته از شرکت هایی بپیوندد که در دنیای واقعیت مجازی با یک هدست اختصاصی حضور دارند. البته خبر ورود شرکت انویدیا به دنیای واقعیت مجازی از مدت ها پیش شنیده می شد و حتی در طی یک سال اخیر شرکت انویدیا نمایش های جسته گریخته ای از نسخه های ابتدایی ابزار اختصاصی خود را به شکل بسیار محدود در معرض دید برخی کارشناسان و علاقمندان حوزه ی واقعیت مجازی قرار داده بود. محصولی که البته هنوز نام و نشان درستی برای آن در نظر گرفته نشده است و با توجه به روند فعلی به نظر نمی رسد که شرکت انویدیا قصد داشته باشد آن را به این زودی ها روانه ی بازار نماید. در واقع این هدست واقعیت مجازی به نسل دوم از ابزار های نوین مبتنی بر تکنولوژی واقعیت مجازی تعلق دارد که برخی این دسته از ابزار ها را با نام پلِن اُپتیک یا هدست های مبتنی بر تکنولوژی لایت فیلد می شناسند. در این میان زمان عرضه شدن این ابزار ها به بازار نیز توسط کارشناسان چیزی ما بین سه تا پنج سال دیگر تخمین زده می شود (بنا بر این ادعا عمر هدست های حال حاضر واقعیت مجازی نظیر Oculus Rift و HTC Vive را باید چیزی حول و حوش همین رقم تخمین زد). البته شرکت انویدیا خود به تنهایی کار تولید این هدست جدید را بر عهده ندارد و در این امر بسیاری از مهندسان الکترونیک سرشناس حاضر در دانشگاه استنفورد نیز اعضای این شرکت را در طراحی و تولید این هدست مبتنی بر تکنولوژی واقعیت مجازی همراهی می کنند.

همان گونه که گفته شد در حال حاضر تنها نسخه ای ابتدایی (یا به قول فرنگی ها پروتوتایپ) از این هدست اختصاصی تهیه شده است و کار برای تکمیل این محصول جدید همچنان ادامه خواهد داشت. در واقع این هدست واقعیت مجازی ابزاری نوین برای اتصال به پلتفرم PC محسوب می شود که صد البته تنها بر روی آن دسته از کامپیوتر های خانگی قابل استفاده خواهد بود که در ساختار خود از کارت های گرافیک انحصاری شرکت انویدیا با معماری مکسول بهره می برند (با این حساب نسل دوم ابزار های مبتنی بر تکنولوژی واقعیت مجازی نیز همانند نسل نخست این ابزار ها ، محصولاتی غیر مستقل و وابسته به پلتفرم های بازی محسوب می شوند یا لا اقل محصول انحصاری انویدیا که این گونه خواهد بود). در این میان الگوریتمی هم که این هدست انحصاری برای تبدیل تصاویر دنیای واقعی به تصاویر سه بعدی مبتنی بر تکنیک واقعیت مجازی از آن استفاده می کند بر مبنای زبان برنامه نویسی موازی کودا خواهد بود. به بیان دیگر، سیستم و مکانیزمی که هدست واقعیت مجازی انویدیا قرار است از آن برای پردازش تصاویر بهره بگیرد تا حدی با مکانیزم مشابه در هدست های حال حاضر دنیای واقعیت مجازی متفاوت است و بیش از تکنولوژی به کار رفته در ساختار هدست های موجود ، به مکانیزم پردازش تصاویر در چشم انسان شباهت خواهد داشت. در واقع یکی از عواملی که شاید بتواند ابزار های نسل نخست دنیای واقعیت مجازی را تا حدی از رسیدن به موفقیت باز دارد نوع پردازش تصاویر در این ابزار ها و فشار مضاعفی است که فرآیند مذکور بر چشم های استفاده کنندگان از این هدست ها وارد می آورد. به بیان ساده تر سیستم برجسته سازی سه بعدی در چشم انسان بسیار پیچیده است و هنگامی که این سیستم در تقابل با مکانیزمی که در امر پردازش تصویری هدست های واقعیت مجازی استفاده شده است قرار می گیرد ، پردازش مضاعفی را به چشم های کاربران تحمیل می نماید که نتیجه ی نهایی آن فشار مضاعف وارد آمده بر چشم های کاربران خواهد بود. به این ترتیب که چشم های کاربران بیش از هر چیز ناچار به تمرکز بر تصویر پردازش شده ی مجازی (که بر نمایشگر این هدست ها نقش می بندد) خواهد بود تا نمودی حقیقی از تصویر به نمایش در آمده در این ابزار ها (مشکلی که شاید بتوان ادعا کرد در بحث واقعیت افزوده، که تا حدی با بحث واقعیت مجازی متفاوت است، نمود بیشتری خواهد داشت) . اگر بخواهیم تمامی موارد فوق را با مثالی ساده بیان کنیم حاصل تمامی آن ها این می شود که استفاده از هدست های واقعیت مجازی حال حاضر به نقض توصیه ی مهم چشم پزشکان می ماند مبنی بر این که سعی کنید برای آزار ندیدن چشمان خود، فاصله تان را با صفحه ی تلویزیون یا نمایشگر های کامپیوتری تا حد امکان حفظ نمایید. این در حالی است که چنین فاصله ای در هدست های واقعیت مجازی به هیچ وجه رعایت نمی شود و به این ترتیب چشم کاربران این ابزار ها همواره به شکلی کاملاً فرسایشی در حال تجزیه و تحلیل سنگین تصاویر سه بعدی خواهد بود. امری که یکی از عوارض جانبی آن دچار شدن به سرگیجه و حالت تهوع خواهد بود (در واقع بسیاری از تست کنندگان هدست های واقعیت مجازی بر این نکته هم عقیده بوده اند که استفاده ی طولانی مدت از این ابزار ها موجبات سرگیجه و حالت تهوع را برای کاربران آن ها فراهم می آورد).

البته یکی از دلایل مهم بروز سرگیجه و حالت تهوع برای استفاده کنندگان هدست های واقعیت مجازی این است که صدای به گوش رسیده از محتوایی که این دسته از کاربران مشغول تجربه ی آن در هدست های مذکور هستند اگر با اصوات موجود در محیط واقعی تلفیق شود، ترکیبی کاملاً نا همگون را پدید می آورد که بر شدت سرگیجه و سر درد اشاره شده می افزاید. در واقع به همین دلیل است که تقریباً اکثر هدست های واقعیت مجازی شناخته شده ی حال حاضر همراه با یک هدفون عرضه خواهند شد تا کاربران این ابزار ها بتوانند صدای محتوای مورد نظر خود را از طریق آن بشنوند. اما هدست اختصاصی شرکت انویدیا با به کارگیری نوعی معماری جدید در ساختار خود قصد دور زدن این مشکل را دارد و در واقع استفاده کنندگان از این ابزار جدید هیچ نیازی به استفاده از هدفون مورد اشاره نخواهند داشت. البته همان گونه که در سطور قبل به آن اشاره شد معماری کلی این ابزار هنوز کامل نشده است و نسخه ی موجود از هدست واقعیت مجازی انویدیا هنوز نسخه ای ابتدایی و آزمایشی محسوب می شود. با این حال معماری ساختاری این نسخه ی آزمایشی از ابزار انحصاری انویدیا به همان گونه ای است که در تصویر بالا به نمایش در آمده است. در واقع این ابزار واقعیت مجازی از دو صفحه نمایش بسیار کوچک OLED تشکیل شده است که به اندازه ی 5 میلی متر از یکدیگر فاصله یافته اند. هر کدام از این پنل ها از اندازه ای به میزان 15.36 میلی متر در 8.4 میلی متر بر خوردار هستند و در عین حال از وضوح تصویری 1024 در 720 پیکسلی بهره می برند. در عین این که از قدرت پاسخ گویی بسیار مناسبی معادل یک صدم میلی ثانیه نیز بهره می برند. در واقع این پنل ها قرار است در تلفیق با یکدیگر و همچنین در ترکیب با بک لایتی که در قسمت پشتی آن ها قرار دارد ، فرآیند سه بعدی سازی تصاویر را برای هر کدام از دو چشم کاربر به شکل مجزا انجام دهند و به این ترتیب با تبدیل این فرآیند به فرآیندی مشابه با پردازش واقعی تصویر توسط چشمان انسان ، از وارد آوردن فشار اضافه به چشمان کاربران این ابزار پرهیز نمایند.      

گفتنی است که شرکت انویدیا به تازگی نسخه ای ابتدایی از هدست واقعیت مجازی انحصاری خود را در همایش واقعیت مجازی شهر لس انجلس که با نام VRLA شناخته می شود به نمایش در آورده است. البته پیش از این نیز آن ها در همایش سیگرف سال گذشته دقیقاً همین نسخه از ابزار خود را به شکل محدود در معرض دید برخی کارشناسان امر قرار داده بودند. با این حال اعضای شرکت انویدیا هیچ تمایلی به ارائه ی توضیحات تکمیلی در مورد زیر و بم این ابزار جدید از خود نشان نداده و تنها به ذکر این نکته بسنده کرده اند که در حال حاضر و تا اطلاع ثانوی قادر به ارائه کردن هیچ گونه جزییاتی از این هدست واقعیت مجازی نیستند. در این میان ظرف روز های اخیر و در هنگام برگزاری همایش VRLA یکی از اعضای شرکت انویدیا یعنی برایان دل ریزو این هدست واقعیت مجازی را نسخه ای آزمایشی و پژوهشی نامیده است که در طی همکاری با دانشگاه استنفورد طراحی شده و هدف اصلی از طراحی آن هم بررسی آینده ی ابزار های مبتنی بر واقعیت مجازی و تاثیری است که بهره گیری از تکنولوژی لایت فیلد می تواند در شکل دهی این دسته از هدست های واقعیت مجازی داشته باشد. بنا بر این به نظر می رسد که علاقمندان هدست واقعیت مجازی انحصاری انویدیا باید مدت زمان بیشتری را برای اطلاع یافتن از جزییات مهم مربوط به این محصول جدید منتظر باقی بمانند.