بررسي فناوري پردازش ابري

فناوری Cloud سه قابلیت مهم دارد: 1. منابع نرم‌افزاری و سخت‌افزاری خارج از سیستم و سازمان هستند، 2. این منابع از طریق اینترنت قابل دسترس هستند، 3. هزینه استفاده از منابع كمتر بوده و باعث صرفه‌جویی خواهدشد.

تعریف Cloud
نخست باید بگوییم، محاسبات ابری (Cloud Computing) چیست؟ ایده Cloud ارائه همه نوع خدمات نرم‌افزاری و سخت‌افزاری روی بستری مانند اینترنت است. به‌عنوان مثال، شما بتوانید با استفاده از اینترنت و بدون نیاز به نصب، از یك نرم‌افزار استفاده كنید. مثال بعدی، استفاده از قدرت پردازشی كامپیوترهای دیگر روی اینترنت است. به‌عنوان مثال، شما به ویرایش یك فیلم نیاز دارید اما نمی‌توانید با سخت‌افزار سیستم خودتان این‌كار را انجام دهید. در این شرایط به اینترنت متصل شده و قستمی از كار را با كمك چند كامپیوتر دیگر روی اینترنت كه البته نه به آن‌ها دسترسی دارید و نه آن‌ها را می‌شناسید، انجام دهید. ذخیره‌سازی و پشتیبان‌گیری اطلاعات روی اینترنت، استفاده از نرم‌افزارها و سخت‌افزارها، مشاهده و تغییر اطلاعات، محاسبات و استفاده از قدرت‌های پردازشی، پایگاه داده و هر نوع خدمات دیگری كه فرض می‌كنید با استفاده از Cloud روی اینترنت قابل استفاده و ارائه است. مثال دیگری كه شاید شما را به مفهوم Cloud نزدیك‌تر كند، استفاده از آنتی‌ویروس‌های مبتنی بر Cloud است. در اینجا دیگر شما هیچ‌ آنتی‌ویروسی را روی سیستم خود نصب نمی‌كنید و به نصب نیازی ندارید. كافیست به اینترنت متصل شده و دكمه اجرای یك آنتی‌ویروس Cloud را بزنید تا از طریق اینترنت تمام سیستم شما محافظت، اسكن و مراقبت شود و اگر ویروسی خواست روی سیستم بنشیند، توسط این آنتی‌ویروس شناسایی و پاكسازی می‌شود. مزیت استفاده از آنتی‌ویروس Cloud این است كه دیگر از حجم، قدرت، پردازنده و حافظه سیستم شما كاسته نمی‌شود و در عوض به بزرگ‌ترین بانك اطلاعاتی و سرورهای آنتی‌ویروس متصل هستید و محافظت از سیستم شما چندین برابر یك آنتی‌ویروس معمولی است. ابزار Google Docs یكی از بهترین مثال‌ها برای Cloud است. شما از این ابزار بدون نصب یا هر كاری دیگری استفاده می‌كنید و اطلاعات خود را نیز روی همان اینترنت قرار می‌دهید. به هیچ نوع تنظمیات یا مقدمات اولیه نیز نیاز ندارید.
بنابراین محاسبات ابری یعنی استفاده از سرویس‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزاری روی اینترنت یا به‌اشتراك‌گذاری منابع نرم‌افزاری و سخت‌افزاری روی اینترنت. در Cloud یك طرف كاربران هستند، طرف دیگر سرویس‌دهندگان و اینترنت هم بستر ارتباطی این دو طرف است. در حقیقت، Cloud تمام اینترنت و كاربران روی آن را برای شما به یك سیستم شخصی تبدیل می‌كند و شما دیگر محدودیت‌های حجمی و پردازشی و نرم‌افزاری ندارید.

چرا ابر؟
برای خیلی‌ها سؤال است كه چرا این فناوری را «محاسبات ابری یا Computing Cloud» می‌گویند. از اولین روزهایی كه اینترنت به وجود آمد، برای ترسیم آن از ابر استفاده كردند و شما همه جا اینترنت را با یك ابر می‌بینید. ابر در اینجا كنایه از كامپیوترها و سرورها و تجهیزات ارتباطی مانند روتر و سوییچ است كه در كنار یكدیگر یك بستر مانند اینترنت را تشكیل می‌دهند. اما چون نمی‌توانید دقیقاً بگویید به‌عنوان مثال، در اینترنت چند كامپیوتر، سرور و روتر وجود دارد، یك فضای فرضی را ترسیم می‌كنید كه شبیه ابر است. پس ابر، همان اینترنت است و وقتی در كنار محاسبات می‌آید، همان مفهوم پردازش و ارائه خدمات روی اینترنت را تداعی و ترجمه می‌كند.

تصویر 2

فناوری‌های مشابه و متفاوت
سؤال بعدی این است كه با تعریف بالا، Cloud همان Virtualization ،Grid Computing ،Utility Computing ،Autonomic Computing یا Internet Computing نیست؟ Cloud از این فناوری‌ها استفاده می‌كند اما بسیار فراتر و گسترده‌تر از آن‌هاست. فناوری‌های بالا به شدت به سخت‌افزار و نرم‌افزار و در كل، پلتفرم وابسته هستند. به‌عنوان مثال، وابسته به فناوری‌های مایكروسافت یا اپن‌سورس. اما Cloud كاملاً از پلتفرم مستقل است و یك كامپیوتر لینوكسی می‌تواند از سرویس‌های مایكروسافتی استفاده كند و برعكس. در  فناوری Cloud به شدت از مجازی‌سازی استفاده می‌شود و در حقیقت یك ضلع Cloud را تشكیل می‌دهد. همچنین Cloud با Utility Computing شباهت‌های زیادی دارد. در تصویر زیر وضعیت و جایگاه فناوری Cloud در مقایسه با دیگر فناوری‌های مشابه ترسیم شده‌است.

تاریخچه Cloud
بد نیست، نگاهی به تاریخچه Cloud داشته‌باشیم. در سال 1960، جان مك‌كارتی (John McCarthy)  از بزرگان هوش مصنوعی یك پیش‌بینی كرد كه البته زیاد جدی گرفته نشد: «روزی خواهد رسید كه محاسبات جزئی از خدمات عمومی سازمان‌ها باشد.» این عبارت كه ترجمه «Computation may someday be organized as a public utility» است، همان مفهوم Cloud امروزی را بیان می‌كند. اما عبارت Cloud Computing دقیقاً در سال 1997 توسط Ramnath Chellappa استفاده شد. از سال 1960 تا 1997 تقریباً می‌توانیم بگوییم، فناوری در حال ساخت بستر Cloud بوده است و كمتر كسی به فكر ارائه خدمات این‌چنینی روی اینترنت بود. اولین شركت‌هایی كه Cloud را كلید زدند و برخی از مفاهیم آن را مطرح كردند، Dot-Com Bubble و Amazon بودند. شركت دات‌كام بابل متوجه شده‌بود در یك شبكه كامپیوتری تنها كمتر از ده درصد قدرت هر سیستم استفاده می‌شود و بیش از نود درصد قدرت پردازشی و منابع سیستم بدون استفاده هستند، بنابراین این ایده را مطرح كرد كه در یك شبكه از منابع و قدرت پردازشی سیستم‌ها استفاده شود. آمازون هم با راه‌اندازی سرویس AWS یا Amazon Web Service خود در سال 2006 به‌طور عملی یك سرویس مبتنی بر محاسبات ابری را به مشتریان ارائه داد. به دنبال آمازون، در سال 2007 شركت‌هایی مانند گوگل و IBM هم سرویس‌های Cloud خود را ارائه كردند كه البته نه با نام Cloud اما همان مفهوم را پیاده‌سازی كرده‌بودند.