با فراگیر شدن فناوری ری تریسینگ در بازیهای مدرن، بسیاری از کاربران کارتهای گرافیک قدیمیتر با یک مشکل جدی عدم اجرای بازی یا اجبار به غیرفعال بودن کامل RT مواجه شدهاند. این موضوع بهخصوص برای دارندگان کارتهای سری 10 انویدیا و کارتهای AMD قدیمیتر از سری RX 5000 چالشبرانگیز است.
با این حال، به لطف ابزارها و لایههای ترجمه گرافیکی مانند DXVK و VKD3D-Proton، امکان اجرای بسیاری از این بازیها حتی روی کارتهای بهظاهر پشتیبانینشده نیز فراهم شده است. در این مقاله، بهصورت کامل و مرحلهبهمرحله روش انجام این کار را توضیح میدهیم و نکات مهم برای افزایش پایداری و عملکرد را بررسی میکنیم.
چرا بازیهای ری تریسینگ روی برخی کارتها اجرا نمیشوند؟
بازیهایی که بر پایه DirectX 12 طراحی شدهاند و ری تریسینگ اجباری دارند، بهصورت پیشفرض تنها روی کارتهایی اجرا میشوند که از DXR پشتیبانی رسمی دارند.
- کارتهای سری GTX 10 انویدیا
- کارتهای AMD قدیمیتر از سری RX 5000
معمولا یا اصلا بازی را اجرا نمیکنند یا بلافاصله با خطا و کرش مواجه میشوند. دلیل اصلی این محدودیت، وابستگی مستقیم DX12 RT به قابلیتهای سختافزاری خاص و شناسایی رسمی گرافیک توسط موتور بازی است. در مقالهای دیگر آموزش کاهش حجم بازی نصبشده در ویندوز را در اختیارتان قرار دادهایم.

استفاده از DXVK و VKD3D-Proton برای حل مشکل عدم پشتیبانی از Ray Tracing
DXVK و VKD3D-Proton در اصل برای اجرای بازیهای ویندوزی تحت لینوکس توسعه داده شدهاند. این ابزارها با ترجمه DirectX 11 و DirectX 12 به Vulkan، امکان اجرای بازیها را بدون نیاز به پشتیبانی مستقیم DXR فراهم میکنند. نکته مهم این است که میتوان از این لایهها حتی در ویندوز نیز استفاده کرد و محدودیتهای نرمافزاری بسیاری از بازیها را دور زد.
پیشنیازهای مهم قبل از شروع
پیش از هر کاری، مطمئن شوید موارد زیر را انجام دادهاید:
- نصب کامل پیشنیازهای بازی مانند Visual C++ Redistributable و .NET Framework
- نصب بودن درایورهای Vulkan (معمولا همراه درایور اصلی گرافیک نصب میشوند)
- بهروزرسانی یا در صورت نیاز، نصب مجدد درایور گرافیک
- داشتن دسترسی کامل به پوشه نصب بازی
فایلهای مورد نیاز برای اجرای ماد
برای اجرای این روش، به فایلهای زیر نیاز دارید:
فایلهای DXVK
از یکی از بستههای زیر:
- dxvk-2.3.tar
- dxvk-async-2.0.tar
- dxvk-gplasync-v2.3-1.tar.gz
فایل زیر را استخراج کنید:
- dxgi.dll
فایلهای VKD3D-Proton
از بسته vkd3d-proton-2.10.tar فایلهای زیر را بردارید:
- d3d12.dll
- d3d12core.dll
نحوه نصب و راهاندازی
مرحله اول: کپی فایلها
تمام فایلهای زیر را مستقیما در پوشه اصلی بازی قرار دهید؛ همان پوشهای که فایل اجرایی بازی در آن قرار دارد:
- dxgi.dll
- d3d12.dll
- d3d12core.dll
مرحله دوم: فایل dxvk.conf
فایل dxvk.conf یک فایل متنی جداگانه است که میتوانید برای اعمال تنظیمات پیشرفته از آن استفاده کنید.
در صورتی که قصد تغییر تنظیمات دارید:
- فایل dxvk.conf را در پوشه بازی کپی کنید.
- در غیر این صورت، میتوانید بازی را بدون این فایل نیز امتحان کنید.

تنظیمات مهم نرمافزاری
تغییر Swapchain در کنترل پنل انویدیا
در Nvidia Control Panel، روش Swapchain را روی DXGI قرار دهید. این کار در برخی بازیها باعث جلوگیری از کرش اولیه میشود.
غیرفعال کردن Overlayها
تمام Overlayها را غیرفعال کنید، از جمله:
- NVIDIA Overlay
- Steam Overlay
- Discord Overlay
این کار برای بسیاری از کاربران مشکل کرش هنگام اجرای اولیه بازی را برطرف کرده است.
کش شدن شیدرها را جدی بگیرید
در اولین اجرای بازی پس از اضافه کردن فایلها:
- افت فریم شدید و لگ کاملا طبیعی است.
- پس از کش شدن شیدرها، عملکرد بازی بهمرور پایدارتر میشود.
- صبور باشید و اجازه دهید بازی چند دقیقه اجرا شود.
پاکسازی کش پس از نصب یا تغییر نسخه
هر بار که ماد را نصب مجدد میکنید یا نسخه فایلها را تغییر میدهید:
- فایلهای کش مانند vkd3d-proton.cache را از پوشه بازی حذف کنید.
- این کار از بروز مشکلات گرافیکی و افت عملکرد جلوگیری میکند.
تست نسخههای مختلف
تمام نسخههای DXVK و VKD3D-Proton عملکرد یکسانی ندارند.
توصیه میشود:
- چند نسخه مختلف را امتحان کنید.
- در برخی موارد یک نسخه اجرا نمیشود اما نسخه دیگر بدون مشکل کار میکند.
- تفاوت محسوسی در فریم و پایداری ممکن است وجود داشته باشد.

تنظیمات پیشنهادی dxvk.conf
در صورت تمایل، میتوانید خطوط زیر را به فایل dxvk.conf اضافه کنید. اگر بازی اجرا نشد، مقدار False را به True تغییر دهید و دوباره تست کنید:
dxgi.customDeviceId = 24c9
dxgi.customVendorId = 10de
dxgi.hideNvidiaGpu = False
dxgi.emulateUMA = False
این تنظیمات به بازی کمک میکند گرافیک شما را بهگونهای متفاوت شناسایی کند و محدودیت نرمافزاری RT را دور بزند.
نکات مهم درباره عملکرد
- ری تریسینگ روی کارتهای پشتیبانینشده فشار بسیار زیادی به گرافیک وارد میکند.
- انتظار عملکرد مشابه کارتهای RTX یا RX 6000 کاملا غیرواقعی است.
- کاهش رزولوشن و تنظیمات گرافیکی بهشدت توصیه میشود.
جمعبندی
اجرای بازیهای ری تریسینگ روی کارتهای گرافیک پشتیبانینشده شاید در نگاه اول غیرممکن بهنظر برسد، اما با استفاده از DXVK و VKD3D-Proton میتوان این محدودیت را تا حد زیادی دور زد. اگرچه این روش رسمی نیست و نیاز به آزمونوخطا دارد، اما برای کاربران علاقهمند به تجربه جلوههای گرافیکی نسل جدید، یک راهحل جذاب و کاربردی محسوب میشود. با رعایت نکات گفتهشده، شانس اجرای پایدار بازیها بهمراتب افزایش پیدا میکند.








دیدگاهتان را بنویسید