رسوایی در کوپرتینو؛ اسناد فرار گسترده مالیاتی اپل منتشر شد

در روزهای اخیر اسناد منتشر شده موسوم به “اسناد پارادایز” جزو جنجالی ترین و بحث برانگیزترین اخبار در سراسر جهان بوده اند. بر اساس اسناد گسترده ای که در هفته جاری منتشر شده اند، بسیاری از دولت ها و مقامات عالی رتبه کشورهای جهان درآمدهای خود را به صندوق هایی در جزایر بسیار کوچک یا کشورهایی مانند پاناما و باهاماس انتقال داده اند تا به این ترتیب از پرداخت مالیات آنها خودداری نمایند. در بین اسناد منتشر شده اطلاعات مربوط به اقدامات غیر قانونی نهادهای بشردوستانه ای مانند سازمان های بین المللی خیریه که افراد سرشناس موسسان آن هستند و حتی انتقال پول های برخی از اعضای خانواده سلطنتی بریتانیا و از جمله شخص ملکه این کشور نیز به چشم می خورند که باعث تعجب همگان و برانگیخته شدن خشم عمومی شده است. اما روز گذشته مجموعه جدیدی از اسناد پارادایز منتشر شدند که نشان می دهند کمپانی اپل به عنوان یکی از بزرگترین و پر درآمدترین شرکت های حوزه تکنولوژی در جهان به صورت آگاهانه اقدام به انتقال دارایی های خود به این “بهشت های مالیاتی” کرده و از پرداخت سهم بسیار عظیمی از مالیات خود فرار کرده است.

در سال 2016 بود که کمیسیون قضایی اتحادیه اروپا پس از مدت ها تحقیق و جست و جو اعلام کرد کمپانی اپل بین سال های 2003 تا 2013 بخش بسیار زیادی از درآمدهای خود را به جای ثبت در سیستم مالیاتی ایالات متحده، به دلیل پایین تر بودن نرخ مالیات در ایرلند از طریق یک شرکت ثالث به این کشور منتقل کرده و در نتیجه به شکلی آگاهانه اقدام به فرار مالیاتی کرده است. با این حال و در شرایطی که دولت ایرلند این توضیحات را تایید کرده بود، کمپانی اپل نتیجه گزارش کمیسیون قضایی اتحادیه اروپا را “کاملا سیاسی” خوانده و آن را “فاقد دلایل قانونی” در نظر گرفته بود. اما اسناد جدید نشان می دهند اپل به وسیله یک ساختار محرمانه به شکلی جدی از پرداخت مالیات واقعی درآمد خود جلوگیری کرده است.

در این اسناد آمده است که در سال 2013 و پس از انتشار گزارش کمیسیون قضایی اتحادیه اروپا، کاملا هدفمند به دنبال مخفیگاه های مالیاتی رفته تا بتواند با انتقال دارایی های خود به آنها از پرداخت مالیات فرار کند. این شرکت رقمی نزدیک به 252 میلیارد دلار را در پناهگاه های مالیاتی جزیره جرزی در دریای مانش مخفی کرده است. این شرکت در صورت حفظ درآمدهای خود در آمریکا می بایست رقمی نزدیک به 35 درصد مالیات بابت آنها پرداخت می کرد و حتی مالیات این شرکت در ایرلند نیز در حدود 12.5 درصد بوده است؛ اما انتقال پول ها به جزیره جرزی تنها چیزی حدود 5 درصد مالیات برای این شرکت به همراه داشته و حتی در برخی از سال ها مالیات پرداختی اپل کمتر از 2 درصد بوده است. علاوه بر این، برخی ایمیل های لو رفته که در این اسناد منتشر شده اند نشان می دهند اپل از طریق وکلای خود به دنبال یافتن راهی برای کسب معافیت مالیاتی در جزیره های جرزی، گرنزی، کیمن و موریس بوده و انتقال شرکت های واسطه ای خود به این حوزه ها را نیز محرمانه نگه داشته است.

تا پیش از این، کمپانی اپل و شخص تیم کوک بارها و بارها در برابر فشار مجلس سنای آمریکا و همچنین رسانه های این کشور از عملکرد مالیاتی خود دفاع کرده و عنوان کرده بودند که این شرکت تا آخرین دلار مالیاتی که باید بپردازد را به دولت پرداخت کرده است و هرگز مانند سایر کمپانی ها در جزیره های دریای کارائیب از پناهگاه های مالیاتی استفاده نمی کند. اما این شرکت پس از انتشار اسناد جدید پارادایز بیانیه ای صادر نکرده و هنوز واکنشی به موضوع نداشته است. باید دید آیا پس لرزه های این فرار مالیاتی می تواند در نهایت منجر به استعفای تیم کوک در یکی از بهترین دوره های اپل شود یا خیر.