چین طی دو دهه گذشته با تکیه بر سیستم موسوم به «دیوار آتش بزرگ»، یکی از پیچیدهترین نظامهای نظارت و فیلترینگ جهان را راهاندازی کرده است. بااینحال، موفقیت این مدل تنها در مسدودسازی نبوده، بلکه توسعه همزمان غولهای دیجیتالی مانند Alibaba، Tencent و Baidu وابستگی کاربران چنینی را به پلتفرمهای غربی به حداقل رسانده است.
در ایران، پروژه «شبکه ملی اطلاعات» سالهاست با هدف کاهش وابستگی به شبکه جهانی دنبال میشود؛ اما کارشناسان و حتی مقامهای دولتی اعتقاد دارند کپیبرداری مطلق از مدل اینترنت چین در ایران غیرممکن است. برای مطالعه ادامه مطلب همراه رسانه سختافزارمگ باشید.
احسان چیتساز، معاون سیاستگذاری و برنامهریزی توسعه فاوا وزارت ارتباطات، ضمن تأکید بر تفاوتهای اساسی میان دو کشور اعلام کرده است که پیادهسازی مدل کاملاً داخلی چین در کشور امکانپذیر نیست: «چین تنها بهدلیل جمعیت میلیاردی و بازار بسیار وسیع موفق به ایجاد چنین اکوسیستتم مستقلی شده است. ایران با جمعیت 90 میلیونی و ساختار اقتصادی متفاوت نباید بهدنبال کپیبرداری از این مدل باشد.»
گفتنی است نخستین مانع جدی برای اجرای مدل مذکور، نبود یک اقتصاد دیجیتال قدرتمند و همسطح با چین است. پلتفرمها و خدمات بومی در ایران هنوز نتوانستهاند ابزارها و خدماتی در مقیاس وسیع با استانداردهای جهانی خلق کنند که پتانسیل جایگزینی کامل با سرویسهای بینالمللی را داشته باشند.
به بیان دقیقتر، توسعه زیرساختی در ابعاد مدل چینی نیازمند سه رکن اساسی است: سرمایهگذاریهای کلان مادی، دسترسی به سختافزارها و تجهیزات شبکه ملی و همکاری گسترده با شرکتهای فناوری بینالمللی. وجود تحریمهای اقتصادی، زنجیره تامین تجهیزات پیشرفته را برای ایران با چالشهای جدی مواجه کرده و توسعه مستقل را بسیار دشوارتر از چین پیش میبرد.
وابستگی حیاتی شریانهای اقتصادی ایران به اینترنت جهانی
برخلاف چین که بازار داخلیاش برای شرکتها کفایت میکند، بخش عمدهای از اقتصاد دیجیتال ایران به شدت به شبکه جهانی وابسته است. این وابستگی را به شدت میتوان در حوزههایی مانند تجارت آنلاین، آموزش بینالمللی، پژوهشهای علمی، رسانه، تولید محتوا و فعالیت فریلنسرها مشاهده کرد. هرگونه محدودسازی شدید در این بخشها، بلافاصله به تبعات اقتصادی سنگین و نابودی مشاغل منجر میشود؛ موردی که در حال حاضر با قطعی هفتاد و هفت روزه اینترنت در ایران کاملاً به وضوح دیده میشود.
در مجموع، تحلیلگران اعتقاد دارند ایران به جای اجرای کامل مدل اینترنت چین، به دنبال توسعه نوعی «اینترنت نیمهملی» است. مدلی بینابینی که در آن زیرساختهای داخلی تقویت میشوند تا در شرایط خاص امکان مدیریت ترافیک وجود داشته باشد، اما ارتباط با شبکه جهانی به طور کامل قطع نخواهد شد.
توسط 
توسط 
توسط 
دیدگاهتان را بنویسید