بررسی مادربورد کارآمد و خوش قیمت ASRock Z87 Extreme 3

کمپانی ASRock از زمان تاسیس تاکنون تلاش زیادی کرده تا بتواند به رده نام‌های مشهور دنیای مادربورد وارد شود. حالا پس از چندین سال می‌بینیم این تلاش‌ها به نقطه‌ای مطلوب رسیده و حالا این کمپانی با داشتن تنوعی بالا در ارائه مادربورد، جایگاه خوبی دست و پا کرده است. سری Extreme از مادربوردهای ازراک دارای ظاهری خاص هستند و با توجه به عددی که در مقابل آنها قرار گرفته، دارای امکانات و قابلیت‌های متنوعی بوده و البته هر چه این عدد بزرگ‌تر باشد قیمت نیز افزایش می‌یابد. این گروه برای کاربردهای متنوعی ساخته شده، اما در هر دوره، به علت استفاده از قدرتمندترین چیپ‌ست اینتل، دارای امکاناتی همچون پشتیبانی از اورکلاک و حافظه‌های سریع، امکان پشتیبانی از SLI و CrossfireX و موارد دیگر خواهند بود. امکانات دیگر نیز بر حسب کلاس مادربورد می‌تواند متغیر باشد (به همین علت است که مادربورد‌های سری Extreme کمپانی ASRock را می‌توان برای امور و کاربردهای مختلف توصیه کرد). در این گروه، مدل Extreme 3 پایه‌ای‌ترین مادربورد از این سری به شمار می‌آید و همان‌طور که انتظار می‌رود، حداقل امکانات را در کنار بهترین چیپ‌ست اینتل در اختیار کاربر قرار می‌دهد. برای کاهش قیمت در این مادربورد، دکمه‌ای روشن و خاموش و Debug LED حذف شده و تنها یک بایوس در نظر گرفته شده است. خوشبختانه در این مدل همچنان 6 اتصال فن وجود دارد که حرکت خوبی به شمار می‌آید، اما سه عدد از اتصال‌های فن در وسط مادربورد قرار گرفته‌اند که باعث می‌شود مجبور شوید کابل‌های فن را از وسط مادبورد عبور دهید.

 چیپ‌ست: چیپ‌ست دارای خنک کننده‌ای کوچک است که با گیره‌ای پلاستیکی و فنر به مادربورد متصل شده و ممکن است این سیستم چندان خوشایند نباشد، اما باید بگوییم چیپ‌ست Z87 گرمای چندانی نداشته و همین قطعه فلزی کوچک نیز به خوبی از پس آن برمی‌آید.

مدار رگولاتور: خنک کننده MOSFET‌های مدار رگولاتور نیز از قطعات فلزی ضخیم و یک دست، فاقد صفحات آلومینیومی یا هر طراحی دیگری که می‌تواند سطح تماس خنک کننده با محیط را افزایش دهد. مدار رگولاتور هشت فاز است، اما متاسفانه ASRock تصمیم گرفته تا از MOSFET‌های معمولی در ساختار آن استفاده کند.

 رابط‌ها: خوشبختانه ASRock امکان استفاده از دو کارت گرافیک در حالت‌های SLI و CrossfireX را همچنان حفظ کرده و می‌توان گفت این مادربورد یکی از معدود محصولات خوش قیمت است که هنوز قابلیت پشتیبانی از دو کارت گرافیک را دارد. وجود سه رابط PCI تا حدودی زیاد به نظر می‌رسد و تنها یک رابط PCI-E در نظر گرفته شده است. فاصله بین دو رابط اصلی PCI-E نیز مناسب بوده و فضای کافی بین کارت گرافیک وجود خواهد داشت. ارائه یک پل SLI به همراه مادربورد تکمیل کننده این بخش خواهد بود.

 پورت‌ها: 6 پورت استاندارد SATA III با پشتیبانی چیپ‌ست اینتل در این مادربورد وجود دارند. همچنین 6 پورت USB 3.0 در اختیار خواهید داشت که دو عدد از آنها با استفاده از مبدلی که باید جدگانه تهیه کنید قابل استفاده خواهند بود. از آنجا که این مادربورد را می‌توان پلی بین دنیای قدیم و عرصه جدید دانست، علاوه بر وجود رابط‌های قدیمی PCI، اتصال PS/2 نیز در نظر گرفته شده است. در میان پورت‌های تصویری نیز پورت D-Sub در کنار DVI و HDMI دیده می‌شود.

 اتصال شبکه: خوشبختانه این‌بار ASRock به جای استفاده از کنترلر‌های متفرقه به سراغ کنترلر اینتل رفته است که می‌دانیم کارآیی خوبی از خود نشان می‌دهد. این کنترلر از اتصال شبکه گیگابیتی پشتیبانی می‌کند.

صدا: چیپ‌ست صدا در این مادربورد Realtek ALC892 است که نمونه‌ای معمولی به شمار می‌آید. این چیپ‌ست از خروجی 7/1 کاناله صدا پشتیبانی کرده و علاوه بر اتصال‌های 3/5 میلی‌متری، یک خروجی صدای Optical نیز برای آن در نظر گرفته شده است.

 بایوس: بایوس از همان طراحی همیشگی که در مدل‌های اخیر مادربوردهای ازراک مشاهده می‌شود پیروی می‌کند. چیدمان گزینه‌ها مناسب است، اما ازراک نتوانسته از پتانسیل موجود در بایوس‌های UEFI به خوبی استفاده می‌کند. از ویژگی‌های خوب این بایوس می‌توان به قابلیت به‌روزرسانی آن از طریق اتصال به اینترنت از طریق بایوس و دانلود خودکار به‌روزرسانی بایوس است.

کارآیی

تست این مادربورد با استفاده از پردازنده Intel Core i5-4670K، هشت گیگابایت حافظه GSkill TridentX DDR3-2400، کارت گرافیک PowerColor R9 270X، درایوهای ADATA SX900 128GB و Apacer Turbo II 120GB و منبع تغذیه Green GP1235B صورت گرفت. ما در شماره قبل و تحت شرایط مشابه مادربورد Fatal1ty Z87 Killer از شرکت ASRock را نیز مورد بررسی قرار داده بودیم که آن نیز جزو نمونه‌های خوش قیمت به شمار می‌آید. به همین خاطر تصمیم گرفتیم نتایج تست آن مادربورد را نیز در کنار این مدل قرار دهیم. پیش از انجام تست‌ها بایوس را به آخرین نسخه موجود ارتقا دادیم (نسخه P2.10). این مادربورد از بابت کارآیی بسیار نزدیک به Fatal1ty Z87 Killer است، اما از نقطه نظر کارآیی در بخش حافظه در سطح پایین تری قرار دارد (امیدواریم یک به روز رسانی بایوس این مسئله را برطرف کند). اختلاف قیمت این دو مدل تنها 15 دلار است و آنچه که بابت 15 دلار اضافی به‌دست می‌آورید واقعاً ارزشمند است. پس اگر با محدودیت شدید بودجه مواجه نیستید، توصیه ما این است که ابتدا خرید ASRock Fatal1ty Z87 Killer را مد نظر قرار دهید.