بررسي کارت گرافيک XFX HD5970

زير ذره‌بين
زمانی که این کارت‌گرافيک به دستمان رسید، فاقد جعبه بود و مسئولان شرکت سازگار اعلام کردند، در حال حاضر تنها خود کارت‌گرافیک و کابل‌های رابط آن به دستمان رسيد و بسته‌بندی آن نیز به‌زودی در اختيار ما قرار خواهد گرفت. برای دیدن جعبه و بسته‌بندی به سراغ سایت‌های اینترنتی رفتم و آنچه دیدم، بزرگ‌تر از هر جعبه کارت‌گرافیک دیگری بود که تاکنون دیده بودم. داخل این جعبه، یک کیف بزرگ مخصوص LAN Party قرار دارد در آن که قسمت‌هایی برای قرارگیری صفحه‌کليد، ماوس و هدفون در نظر گرفته شده‌است.

اما درون این کیف از کارت‌گرافیک خبری نیست و به جای کارت‌گرافیک، یک اسلحه مشابه FN P90 قرار دارد! این اسلحه در حقيقت، جعبه کارت‌گرافیک است که با باز کردن آن، کارت‌گرافیک نمایان می‌شود.

تصویر 2

در اولین برخورد متوجه خواهیم شد، سیستم خنک‌کننده و ساختار قطعات روی برد کارت‌گرافیک نیز نسبت به نمونه مشابه تغییر کرده‌است.

تصویر 3

تصویر 4

عدد 0033 نوشته شده کنار نام HD 5970 Black Edition Limited بالای کارت‌گرافیک، شماره کارت‌گرافيک در میان 1000 عدد کارت‌گرافیک تولیدشده است.

تصویر 5

جلوی اين کارت، برخلاف HD 5970 معمولی که دارای دو خروجی تصویر DVI و یک خروجی mini DisplayPort است، شش خروجی تصویر mini DisplayPort وجود دارد که نشان‌دهنده پشتیبانی این کارت‌گرافيک از شش مانيتور به صورت همزمان است. برای راحتی کاربران در اتصال این کارت‌گرافیک به صفحه‌نمایش، سه مبدل mini DisplayPort به DisplayPort، دو مبدل mini DisplayPort به DVI و یک مبدل HDMI به همراه کارت‌گرافیک ارائه می‌شود.

تصویر 6

علاوه بر خروجی هوای جلوی کارت‌گرافيک، در قسمت عقب اين محصول نیز چند سوراخ برای عبور هوا در نظر گرفته شده‌است. پس اگر قصد خرید این کارت‌گرافیک 1200 دلاری را دارید، باید بدانید، کیس شما هم باید سیستم گردش هوای مطلوبی داشته باشد. برای تأمین برق موردنیاز نیز دو کانکتور برق هشت پین در قسمت بالای کارت‌گرافیک در نظر گرفته شده‌است و به همين منظور XFX یک منبع‌تغذیه 850 واتی را برای استفاده از این کارت‌گرافیک توصیه کرده‌است (HD 5970 معمولی دست‌کم به یک منبع‌تغذیه 650  واتی نیاز دارد).

تصویر 7

فرکانس پردازنده‌گرافيکي در اين محصول از 725 به 850 مگاهرتز افزایش پیدا کرده و برای هریک از پردازنده‌های گرافیکی، دو گیگابایت حافظه GDDR5 با فرکانس کاری مؤثر 4800 مگاهرتز تعبیه کرده است (در مجموع چهار گیگابایت حافظه روی کارت قرار دارد). هر دو گیگابایت به کمک رابط حافظه 256 بیتی با یک پردازنده‌گرافیکی در ارتباط است که در مجموع پهنای باند اين کارت‌گرافيک را به 307/2 گیگابایت در ثانیه می‌رساند.
برای آن‌که ببینیم درون این کارت‌گرافیک چه خبر است، دل به دریا زدیم و قطعات کارت‌گرافیک را از هم جدا کردیم. همچنین برای پي بردن به تغييرات این کارت‌گرافیک نسبت به نمونه اصلی HD 5970، یک کارت‌گرافیک HD 5970 معمولی ساخت Gigabyte را نیز که در اختیار داشتیم باز کردیم.

تصویر 8

تصویر 9

ابتدا از خنک‌کننده شروع می‌کنیم. در HD 5970 معمولی، فن در انتهای کارت‌گرافیک قرار دارد و هوای محیط بیرون را به داخل یک خنک‌کننده بزرگ می‌دمد. کف خنک‌کننده HD 5970 در حقيقت، یک لوله انتقال حرارت پهن است که کاملاً مسی بوده و نقش مهمی در انتقال گرما ایفا می‌کند. بقیه قطعات روی برد مانند ‌ماژول‌های حافظه و MOSFET‌ها به کمک چسب‌های انتقال حرارت، با سطح فلزی مشکی رنگ اطراف خنک‌کننده مرتبط هستند. در این مدل فن از نوع Brushless و ساخت Foxconn است. در مدل HD 5970 Black Edition Limited فن به وسط منتقل شده و دو خنک‌کننده مجزا در اطراف فن قرار گرفته‌است که هر کدام روی یکی از پردازنده‌های گرافیکی را می‌پوشاند. هر خنک‌کننده دارای کف مسی بوده و سه لوله انتقال حرارت، گرما را به میان صفحه‌های آلومینیومی منتقل می‌کند. بقیه قطعات نیز به کمک چسب انتقال حرارت با صفحه مشکی رنگ که فن روی آن نصب شده در ارتباط هستند. فن این کارت‌گرافیک هیدرولیکی و با حداکثر سرعت 3900 دور در دقیقه است که با حداکثر سرعت چرخش 65 دسی‌بل نویز ایجاد می‌کند. در آزمایشی که به کمک نرم‌افزار Fur Mark 1.8.2 انجام دادیم، حداکثر دمای پردازنده‌گرافیکی در این کارت‌گرافیک به 83 درجه سانتی‌گراد می‌رسید. این در حالی است که در همین تست، دمای پردازنده گرافیکی در یک HD 5970 معمولی به نزدیک 90 درجه سانتی‌گراد می‌رسد.

تصویر 10

زیر خنک‌کننده HD 5970 استاندارد، هشت چیپ‌ست حافظه دیده می‌شود که هر یک 128 مگابایت ظرفیت دارند که با هشت چیپ‌ست حافظه پشت کارت‌گرافیک در مجموع دو گیگابایت حافظه را براي ذخيره اطلاعات در اختيار پردازنده‌هاي گرافيکي قرار مي‌دهد (چیپ‌ست‌های حافظه اين کارت‌گرافيک ساخت شرکت Hynix و مدل آن H5GQ1H24AFR-T2C است). اما اين موضوع در مورد محصول جديد شرکت XFX کمي متفاوت است زيرا در هر سمت اين کارت‌گرافيک شانزده ماژول حافظه 128 مگابایتی ساخت Hynix قرار گرفته که باعث افزايش ميزان حافظه اين کارت‌گرافيک به چهار گيگابايت شده است! البته در اين کارت‌گرافيک مدل چيپ‌ست‌‌های حافظه مشابه مدل‌هاي به‌کار رفته در کارت‌گرافيکي HD 5970 است. همچنين در کارت‌گرافيک HD 5970 استاندارد يک مدار رگولاتور ده فاز دیجیتال وظيفه تأمین توان موردنياز قطعات را بر عهده دارد اما در HD 5970 Black Edition Limited، مدار رگولاتور میان دو پردازنده‌گرافیکی قرار گرفته‌است. در این مدار رگولاتور، هشت فاز برای برق‌رسانی به پردازنده‌های گرافیکی و چهار فاز برای ماژول‌های حافظه در نظر گرفته شده‌است. همچنین یک چیپ‌ست که نام AMD8647 روی آن حک شده، میان دو پردازنده‌گرافیکی وجود دارد که در واقع پلی میان دو پردازنده‌گرافیکی بوده و ارتباطی مستقیم میان آن‌ها برقرار می‌سازد. MOSFET‌های به‌کار رفته در مدار رگولاتور اين کارت‌گرافيک از نوع DrMOS است که کارایی آن 25 درصد بیشتر از مدل‌های معمولی است و امکان کار در حداکثر دمای 150 درجه سانتی‌گراد را نیز دارد.