احتمال واکنش نظامی ناتو در پی حمله سایبری پتیا

پس از فروکش کردن نسبی خبرهای مربوط به آلوده شدن بسیاری از رایانه های جهان به باج افزار واناکرای، در روزهای گذشته خبر رسید باج افزار دیگری با نام Petya در کشورهای متعددی از جمله اعضای اتحادیه اروپا، آمریکا و استرالیا باعث آلوده شدن رایانه های عمدتا دولتی شده است. در حالی که در روزهای اول از انتشار این خبر تنها اعلام شده بود قدرت آلوده کردن باج افزار پتیا چند ده برابر واناکرای است و البته هنوز هیچ راه حلی هم برای آن پیدا نشده، خبر رسید احتمالا باج افزار پتیا پوششی برای یک حمله سایبری گسترده و سازمان یافته با هدف تخریب زیرساخت های مرتبط با بانکداری و انرژی در کشورهای تحت حمله بوده است. ظاهرا شرایط از آنچه تصور میشد بحرانی تر است زیرا شنیده شده کشورهای مورد هجوم واقع شده قصد دارند این حملات را به شدت تلافی کنند.

شبکه خبری CNBC آمریکا امروز گزارش داد مرکز عالی دفاع سایبری پیمان ناتو (CCD COE) عقیده دارد حمله پتیا به صورت دولتی و سازمان یافته انجام شده و از نقطه نظر قوانین بین المللی، این حمله سایبری با اقدام نظامی علیه کشورها تفسیر می شود که با توجه به بند پنج توافقنامه واشنگتن، باعث خواهد شد ناتو و همپیمانان آن اقدام تلافی جویانه بر علیه کشور سازمان دهنده این حملات را تدارک ببینند. یکی از محققین مرکز CCD COE در مصاحبه ای اعلام کرده که حملات سازمان یافته به مراکز دولتی کشورهای عضو پیمان آتلانتیک شمالی به معنی حمله نظامی به این کشورها خواهد بود و از آنجا که حملات به صورت تعمدی انجام شده اند، کشورهای عضو پیمان می توانند اقدامات تلافی جویانه متناسب را در دستور کار خود قرار دهند. با این حال در گزارشات منتشر شده درباره باج افزار Petya نکات جالبی نیز به چشم می خورد. برای مثال محققین مرکز عالی دفاع سایبری ناتو اعتقاد دارند عملیات انجام شده دارای پیچیدگی های متداول حملات سایبری در سال های اخیر نبوده اما قدرت نفوذ آن به میزان قابل ملاحظه ای بیشتر شده است. همچنین گفته می شود نحوه جمع آوری مبالغ از قربانیان این حملات نیز به گونه ای طراحی شده که شباهت بسیار کمی با باج افزارهای گسترش یافته توسط مجرمان سایبری شناخته شده دارد و این نکات باعث پیچیده تر شدن شرایط شده اند.

با این حال هنوز به صورت قطعی اعلام نشده کدام کشور در پشت پرده این اقدامات سایبری عمل می کرده است. از آنجا که بیشترین خسارت به زیرساخت های سایبری اوکراین وارد شده و در سال های اخیر تنش های بسیار زیادی بین این کشور و دولت روسیه وجود داشته، اصلی ترین متهم حمله سایبری پتیا کشور روسیه است. اما در طرف مقابل باید گفت برخی از نهادهای دولتی روسیه نیز در اثر باج افزار پتیا با مشکل مواجه شده اند و این نکته نتیجه گیری قطعی را با چالش مواجه کرده است. نکته دیگر به سطح اقدامات ناتو باز می گردد. مشخص نیست آیا پاسخ ناتو در صورت تایید اعضای این پیمان به صورت سایبری خواهد بود یا شاهد برخوردهای نظامی بین طرفین نیز خواهیم بود. به نظر می رسد در روزهای آینده شاهد صف بندی های شفاف تری بین روسیه و کشورهای عضو ناتو برای مقابله با این حملات باشیم.